• Archief
<B><EM>Vergeten auto’s:</B></EM> Zastava Yugo

Vergeten auto’s: Zastava Yugo

De afgelopen 125 jaar zijn er vele automodellen op de markt gebracht. Het ene model was succesvoller dan de andere. Sommige modellen zijn populaire oldtimers geworden andere zijn in de vergetelheid geraakt. De komende tijd haalt OldtimerNieuws deze vergeten auto’s weer voor het daglicht. Vandaag een vergeten model uit de Balkan: de Zastava Yugo.

Zastava 750In 1955 begint het in het voormalige Joegoslavië het automerk Zavodi Crvena Zastava (Zastava) met de assemblage van Fiat modellen voor de Oost-Europese markt. De historie van het merk Zastava gaat terug tot 1851. Tot 1955 hield fabriek zich met name bezig met de productie van wapens. In 1953 werd echter het besluit genomen om ook auto’s te gaan produceren. Tot midden jaren zeventig zouden dat direct afgeleiden zijn van bestaande Fiat modellen. Op dat moment acht Zastava de tijd rijp voor een eigen model en begint met de ontwikkeling van wat later de Yugo zou worden.

Yugo in NederlandVan meet af stond vast dat de Yugo weliswaar een eigen ontworpen model zou worden, maar wel sterk zou leunen op bekende Fiat techniek. Met kleine hulp van Fiat werd op de bodemplaat van de Fiat 127 een geheel eigen model ontwikkeld. Oorspronkelijk zou de nieuwe auto als Zastava 102 op de markt worden gebracht, maar toen in oktober 1980 de eerste auto’s de fabriek verlieten droegen ze de naam Zastava Yugo. Op basis van de bestaande Fiat techniek was het mogelijk om de Yugo in verschillende uitvoeringen te leveren. Aanvankelijk werd de Yugo 45 geleverd, voorzien van een 45 pk sterke 0,9 liter motor die ook bekend was uit de Fiat 127. Later werd de Yugo ook leverbaar met de bekende 1,1 en 1,3 liter motoren van Fiat, goed voor respectievelijk 55/60 en 65 pk.

Yugo in the USADe Yugo kende aanvankelijk een redelijk succes, in Nederland werden er in 1983 bijvoorbeeld 1786 exemplaren verkocht. De reden van aanschaf was in vele gevallen niet het geboden raffinement, maar de scherpe prijs van 10.000 gulden voor het basismodel. De eenvoud en de scherpe prijs leiden er ook toe dat de Yugo de eerste Zastava was die oversteek naar de Verenigde Staten heeft gemaakt. Vanaf 1985 was de Yugo in de VS verkrijgbaar onder de naam Zastava Koral. Voor de gelegenheid kreeg de auto een kleine facelift. Van een groot succes kan niet worden gesproken, maar toch werden er in 1987 48.500 op de boot gezet en verkocht. In 1991 was het Amerikaanse avontuur uit en was de teller op 141.511 in de VS verkochte exemplaren blijven steken. Ook in Nederland liepen de verkopen van de Yugo sterk terug. Achteraf zou blijken dat 1983 het piekjaar voor de Yugo was geweest, in 1991 werden er nog slechts 73 aan de man gebracht. In 1994 viel het doek voor de Yugo nadat er de restvoorraden er nog 5 in Nederland op kenteken waren gezet.

Er was zelfs een Yugo cabrio leverbaarDe Yugo was leverbaar verdeeld over de verschillende markten leverbaar Yugo 45, 55, 60, 65, Koral, Ciao, Tempo, Cabrio, GV, GV Plus, GVX, and GVL. Alle modellen tot 1990 waren voorzien van carburateur. Vanaf 1990 worden de topmodellen met 1,3 liter motor leverbaar met injectiemotor om de strenger wordende milieueisen te voldoen. De motoraanpassingen waren onder leiding van Porsche gedaan die in die jaren ook betrokken was bij modernisering van de Seat en Lada (Samara) motoren. Deze modellen waren ook standaard voorzien van een katalysator. Rijden in een Yugo was eigenlijk precies wat men kon verwachten van een auto in deze prijsklasse. Niet echt slecht, maar zeker niet goed. Eind jaren negentig werd in sommige modellen ook een automatische versnellingsbak leverbaar. Deze werd vreemd genoeg niet bij Fiat maar bij Renault ingekocht. Van de automatische versie werden slechts 300 exemplaren gebouwd.

Yugo FloridaIn 1988 komt Zastava met een nieuwe variant in de Yugo-lijn, de Yugo Florida. De naam Zastava wordt op dat moment nauwelijks meer gebruikt: op de auto’s staat alleen nog Yugo vermeldt. Het nieuwe model is door Giorgio Giugiaro herzien en vertoont veel gelijkenis met de Citroën ZX. De oude modellen blijven echter in productie. Maar al snel kwam de hele productie als gevolg van de oorlog in Joegoslavië stil te liggen nadat vele landen de auto’s van Zastava al in de ban hadden gedaan vanwege economische maatregelen tegen het land. In Nederland betekende dit dat na 1994 het merk niet meer terug zou komen.

Yugo in zijn laatste gedaanteNadat de oorlog is afgelopen is de fabriek volledig verwoest. Toch wordt weer begonnen met de opbouw van de fabriek en wordt de Yugo weer in productie genomen. De enigszins gemoderniseerde Yugo weet het uiteindelijk tot 2008 uit te houden wanneer na 794.428 exemplaren de productie wordt gestaakt en Zastava wederom met de licentiebouw van een Fiat, in dit geval de Punto, verder gaat.

terug naar voorpagina